नर तुम झुठे जनम गवाया

 मध्यंतरी एक संत कबीर यांचा दोहा ऐकलं 'नर तुम झुठे'  जनम  गवाया झुठे का कोई अंत न पाया'. त्या गाण्याची चाल सुद्धा सुंदर लावली होती. एक प्रकारचे मुसिकल पण त्यातून काहीतरी philosophical. कधीकधी किंवा बऱ्याचदा डायरेक्ट ना सांगता एखाद्या माध्यमातून सांगितले गेले तर ते जास्त चांगल्या रीतीने मनामध्ये पोचते, नाही का? उदाहरणार्थ एखाद्या गोष्टीतून किंवा संगीतातून किंवा किंवा एखाद्या रोल प्ले मधून. तर हे अशा असंख्य गाण्यांपैकी एक गाणे जे मनाला भिडले त्याचा अर्थ चाल आणि त्यातील उत्कटता ह्या सगळ्यामुळे. ह्यांनी जे गाणे मला इंट्रोड्युस केले त्यांनी आधीच सांगितले होते ह्या झूम कॉल मध्ये (म्हणजे ग्रुप वर) कि हे गाणे झेपायला थोडे कठीण आहे. तर बी रेडी फॉर हार्ष ट्रुथस. 

कबीर के उत्तर भारतातील एक संत कवी होऊन गेले. त्यांनी अशीच जात येता गाणी रचली ह्यात लोकांना अर्थ काळात गेला. जसे महाराष्ट्रातील संत कवी तुकाराम होते. नर तुम  झुठे मध्ये कव्हर म्हणाले की सगळेच म्हणजे नॉट जस्ट मेन बट एनी ह्यूमन बीइंग, माणूस हा प्राणी एकंदरीत च खूप खोटे आयुष्य जगतो. म्हणजे खरा तर उभा जन्म खोट्या मध्ये राहतो, illusion अथवा भासामध्ये की हेच खरे आहे. हा खोटेपणा इतका माणसात भिनत जातो की त्याला अंत राहत नाही... एक खोटा दुसऱ्या खोट्याकडे जातो, खोटे खोटे खातो, खोटे खोटे समाजात वावरतो एक मुखवटा पांघरून , इतकेच नाही तर अगदी जवळच्या नाते  संबंधांमधून सुद्धा तो खोटे पणाचे लेअर घालून शिताफीने वागतो.. कळत नकळत , मग खोटा दुल्हा खोटी दुल्हन मग खोटा संसार ह्या सगळ्यात रमून जात बालके सुद्धा खोटी म्हणूनच अशीच वाढतात वागतात .. हे मर्म .. 

हे सगळे ऐकायला ही धक्कास्पद वाटत जाते आपल्याला.. अरे आपण तर खोटे नाही आहोत, आपण खरे बोलतो मग काही जण आपल्याला खरे खुरे खोटे बोलत असतात हे ही आपल्याला माहित असतं .. पण आपण तरी खरे असतोच असतो .. मग हे सगळे चालले काय आहे? आखा जमा खोटा आणि व्यर्थ घालवतो माणूस हे असे कबीर का म्हणत आहेत किंवा असतील?

मग एक गम्मत शीर पणे हे सगळे कोडे शेवटच्या ओळींमध्ये सॉल्व्ह होते. ते म्हणजे शेवटच्या लाईन मध्ये ते म्हणतात , मी खरा खरा सांगतो की जो  स्वतःमध्ये सामावून जातो किंवा गेलेला असतो (म्हणजे स्वार्थी नव्हे), तो खरे खुरे जगतो. स्वतः शी  'touch' मध्ये असतो, जो (किंवा जी) स्वतः मध्ये growth शोधतो, आणि ते करता करता जगतो सगळ्यांबरोबर अर्थात.. तो खरा जगतो. म्हणजे जो 'अपने में ही समाया' असतो तो खरा जगण्याच्या जवळ जाऊ शकतो.. 

आता जे मी आधी म्हंटल्याप्रमाणे खरंच कठीण आहे. पचवायला किंवा डायजेस्ट करायला. पण तरीही कबीर म्हणतात कि हेच सत्य आहे हेच सांचे आहे. आता हे सगळे साधे सुधे पण भेदक सत्य समोर आणणे एका खूप सुंदर गाण्यातून ह्या दोन्ही प्रख्यात गायिकांनी (रंजनी आणि गायत्री)  म्हंटले आहे. थोडे क्लासिकल आहे पण मला मुसिकल म्हणून मला आवडत गेले आणि त्यातले 'झुठे' मधली गम्मत कळली तर आपल्यालाही नक्कीच काहीतरी नवा अर्थ सापडेल..

माझा भाऊ musician आहे, आम्ही मुसिक कंम्पोसिशन्स बद्दल बोलताना  एक मला तो म्हणाला, जे  मला पटले आणि आवडले, ते म्हणजे मुसिक म्हणजे विचारलेले प्रश्न आणि त्यांची उत्तरे असतात. एखादा प्रश्न मग थोडे उत्तर मग हीच शृंखला.. धिस  इस मुसिक..धिस  इस लाईफ टू देन ?